Ieder jaar publiceert het Algemeen Dagblad de Ziekenhuis Top 100. Deze ranglijst heeft veel invloed op de ziekenhuiskeuze van patiënten. Ziekenhuizen zelf zijn echter niet allemaal even enthousiast en noemen het een ‘oliebollenlijst’. Ook vanuit de wetenschap klinkt kritiek; in hoeverre kan een krant de zorg beoordelen?

Medewerkers van verschillende ziekenhuizen zijn sceptisch over de ranglijst van het AD: “Het is altijd mooi als zoiets wordt gepubliceerd, maar de zorg is bij ons eigenlijk onveranderd gebleven” aldus de woordvoerder van het Spijkenisse Medisch Centrum, dat afgelopen jaar steeg van de 83e naar de 23e plek op de ranglijst. In 2014 werd het ziekenhuis nog in punten gestraft voor het feit dat het bepaalde specialistische behandelingen niet leverde. Volgens de woordvoerder is dat dit jaar niet meegewogen in de berekening van de scores, met 60 plaatsen stijging als gevolg.

De verschillen in ranking zijn per jaar extreem groot. Uit onderstaand spreidingsdiagram van de ranking van 2014 en die van 2015 blijkt dat er vrijwel geen verband is tussen de twee lijsten. De plek die een bepaald ziekenhuis heeft in de top 100 heeft dus geen enkele voorspellende waarde voor waar het een jaar later zal staan. Ook volgens Kees van Dun, directeur van het Nederlands Instituut voor Accreditatie in de Zorg (NIAZ) heeft dit te maken met de wisselende indicatoren die het AD hanteert: “Als op een bepaald punt door alle ziekenhuizen hoog gescoord wordt, neemt de redactie dat criterium niet mee. Ze nemen elk jaar een andere greep uit de bak indicatoren van de inspectie, daardoor is de weging elk jaar anders.”

Screen Shot 2016-03-05 at 14.05.39

Zelfs de woordvoerder van het winnende ziekenhuis van 2015, het Spaarne Gasthuis, laat weten geen idee te hebben op welke plek ze volgend jaar terecht zullen komen.  “Het is natuurlijk hartstikke leuk. We staan nu één met [Spaarne Gasthuis] Haarlem…de mensen lezen dat, je krijgt media-aandacht, dat is hartstikke leuk. Maar alsnog weten wij heel goed: het risico dat we volgend jaar op een héél andere plek staan, is levensgroot aanwezig.”

Ook uit promotieonderzoek van Hester Lingsma aan het Erasmus MC blijkt dat de methodiek die gebruikt wordt bij kwaliteitsmetingen in ziekenhuizen nog onvoldoende ontwikkeld is voor een algemeen kwaliteitsoordeel over een ziekenhuis. “Op dit moment heeft het Nederlandse publiek toegang tot verschillende procesmetingen, waarvan geen enkele de kwaliteit van de zorg van een ziekenhuis representeert”. Ze onderbouwt dit met onder meer een vergelijking tussen de AD ziekenhuis top-100 en de Ranglijst van Elsevier. De twee laten compleet verschillende volgorde van ziekenhuizen zien. Elsevier is inmiddels van het ranglijst-model afgestapt, maar AD zal in november traditiegetrouw weer met een top-100 op de proppen komen.

Screen Shot 2016-03-05 at 14.08.32