Elk jaar publiceert het AD de Ziekenhuis top-100. Een lijst van best beoordeelde ziekenhuizen naar minder goed beoordeelde ziekenhuizen. Jeroen de Vreede, redacteur van de Ziekenhuis Top 100 legt uit hoe deze top 100 jaarlijks tot stand komt.

De Vreede vertelt dat de Ziekenhuis Top 100 nu ruim 10 jaar bestaat. Het AD is hiermee begonnen omdat de Inspectie voor de Gezondheidszorg op een gegeven moment begon met het verzamelen van data van ziekenhuizen, om op deze manier toezicht te houden op ziekenhuizen. Deze data betreffen bijvoorbeeld het aantal patiënten (dat een bepaalde operatie ondergaat) als de complicaties bij operaties.

Het idee is dat uitschieters op een bepaald gebied als indicator werken om aan te tonen dat er is misgaat in het ziekenhuis in kwestie. Daar is de inspectie in 2005 mee begonnen. “Als krant dachten wij toen: Hee, als zij die gegevens hebben, kunnen wij ze gebruiken om publiekelijk te maken wat de kwaliteit van ziekenhuizen is”.

Vanuit de opgevraagde data bij de inspectie maakt het AD een selectie van ongeveer 36 aspecten, die een doorsnede weergeven van de behandelingen in ziekenhuizen zoals: oncologie, cardiologie, operatiekwaliteit en de kwaliteit van de verpleging. “Vervolgens hangen wij daar een score aan”, aldus De Vreede. Dus er zijn twee stappen die wij zetten: het maken van een selectie van data en bepalen of die gegevens goed of slecht zijn. “Die score levert de top 100 op”, zegt De Vreede.

Niet ieder criterium zegt even veel over de kwaliteit in een ziekenhuis.  “Op het moment dat er vaak complicaties optreden bij een specifieke operatie dan zegt dat wel echt iets over de kwaliteit, maar het moet wel onderscheidend zijn tussen de ziekenhuizen. Als alle ziekenhuizen géén complicaties hebben bij dit soort operaties dan zegt dat weer wat minder over de kwaliteit van een specifiek ziekenhuis”

Wat zegt een score in de Ziekenhuis Top 100 nu eigenlijk, dit roept twee vragen op? Allereerst is de lijst echt helemaal volledig en correct?  De Vreede legt uit dat er een beperking aan de ranglijst zit. Zij baseren de lijst namelijk alleen op cijfers van de inspectie maar heel veel cijfers hebben zij niet, niet alles wordt namelijk geïnspecteerd.  Bijvoorbeeld allerlei calamiteiten of ruzies binnen een ziekenhuis komen niet terug in de cijfers, dit zijn wél uitschieters, maar de inspectie houdt daar geen gegevens van bij.

Wat zegt dit over het ziekenhuis dat het laagst heeft gescoord? Moet dit ziekenhuis niet simpelweg gesloten worden? Lachend zegt De Vreede: “Ik snap de vraag, maar het is natuurlijk wel een momentopname. In de basis is de ziekenhuiszorg in Nederland echt goed, het zal dus nooit zo zijn dat ziekenhuizen eigenlijk gesloten moeten worden.” Hij vult dit aan door uit te leggen dat zij ook niet willen spreken over slechte ziekenhuizen maar wel over ziekenhuizen die op bepaalde gebieden zouden kunnen verbeteren. “Het is dan ook zo dat als je door de jaren heen kijkt, je vaak dezelfde top 10 onderaan hebt staan, dit zijn ziekenhuizen die vaak wat kleiner zijn en in een landelijk gebied liggen – deze ziekenhuizen kunnen bepaalde specialistische zorg simpelweg gewoon niet bieden, daar is niets mis mee maar het is er gewoon niet en daardoor kan de kwaliteit ook niet omhoog.” Als voorbeeld vertelt De Vreede dat het ziekenhuis in Leeuwarden één keer onderaan eindigde en ging kijken waar dat dan echt aan lag, daar zijn zij aan gaan werken waardoor zij een jaar later beter scoorden. “Ziekenhuizen pakken de uitslag van de lijst vaak goed op en doen echt iets met de lijst, het heeft zeker invloed op de ziekenhuiszorg” aldus De Vreede.

De Ziekenhuis Top 100 is een jaarlijkse lijst die bepaalde criteria in een ziekenhuis aan de kaak stelt. Sommige ziekenhuizen worden hierdoor geprezen en andere gewezen op verbeteringen. De Ziekenhuis Top 100 is dus een goed aspect van de ziekenhuiscontrole om zo op een simpele manier toch de zorg indirect te verbeteren.